ad>
MEF Menu
Middle East ForumSupport MEF
Orta Doğu Forumu · Middle East Forum
FWI News

Humeyni yanlısı imamdan El-Sayed'e karşı kampanya

İran ayetullahlarına bağlı Dearbornlu bir din adamı, vergi mükelleflerinin desteklediği bir kürsüden Michigan'ın Demokrat Senato adayının yanı sıra üreme ve LGBT haklarını da hedef aldı.

Mahyar Entezari, Orta Doğu Forumu’nda (Middle East Forum) Islamist Watch kıdemli araştırmacısıdır. Önceki araştırmaları, İran ve Afganistan’daki İslamcılık ve diğer ideolojilere odaklanmıştır. Pensilvanya Üniversitesi ile Austin’deki Texas Üniversitesi’nde Orta Doğu çalışmaları dersleri vermiştir; yüksek lisans ve doktora derecelerini de Austin’deki Texas Üniversitesi’nde almıştır.

Usama Abdulghani of Light of Guidance condemns Michigan’s Democratic Senate nominee Abdul El-Sayed’s pro-LGBT politics beside a picture of Iran’s slain Supreme Leader. (Light of Guidance/YouTube)
Light of Guidance imamı Usama Abdulghani, İran'ın öldürülen Dini Lideri'nin fotoğrafının yanında, Michigan'ın Demokrat Senato adayı Abdul El-Sayed'in LGBT yanlısı siyasetini kınıyor. (Light of Guidance/YouTube) · (Light of Guidance/Instagram)

Usama Abdulghani, 11 Eylül 2026’da Michigan’ın Dearborn kentinde, kendi camisi Light of Guidance’ta bir ders verdi. İran’daki rejim bağlantılı en üst düzey medresede eğitim gören Abdulghani, 11 Eylül terör saldırılarının 25’inci yıl dönümünde İsrail’i suçladı ve takipçilerine "İslam, bizim Müslümanlar ve müminler olarak İslam’ın mutlak üstünlüğünü benimsememizi istiyor" dedi. Bu girişin ardından, Michigan’ın Müslüman Demokrat Senato adayı Abdul El-Sayed’in "seçimi hakkında biraz" konuştu. İsrail karşıtı adaya oy verilmesi konusunda şunu sordu: "Bu, Mehdi’nin [Şii Müslümanların mesihi] gelişini hızlandırmaya yardım eder mi? İsrail’e zarar veriyor muyuz?"

Abdulghani ardından El-Sayed’in LGBT ve üreme hakları konusundaki siciline geçti. Kürtajın, Abdulghani’ye göre, "bebek öldürmek" olduğunu söyledi ve "Yevmü’l-Kıyame’de [Kıyamet Günü] Abdul-Rahman El-Sayed gibi biri için… ve onu önemseyenler için bu ağır bir yüktür" dedi. Şunu ekledi: "Bu adam kavm-i Lut [Sodom ve Gomora] gündemini iyice azıtmışçasına dayatıyor." İmam, Kur’an’ın eşcinselliği kınamasına atıfta bulunuyordu; Abdulghani bunu "iğrençlik" olarak niteledi.

İki hafta sonra kaldığı yerden devam etti. 25 Eylül’de, ABD tarafından terörist olarak tanımlanan öldürülmüş Hizbullah lideri Hasan Nasrallah için düzenlenen anma töreninde imam, El-Sayed hakkında şunları söyledi: "Geçen sefer değindiğim şeylerden biri, bu adayın küfür sayılan bir şey yaptığıydı." Şu uyarıda bulundu: "Şimdi, Allah korusun, biri ona oy verecekse ya da onun için kampanya yürütecekse, şu İslami ilkeyi hatırlasın." Muhammed’in bir hadisini aktararak, "biri açıkça günah işler ve sonra kimse sesini çıkarmazsa… bu, bütün toplumu yıkar" dedi.

Vaazları, vergiden muaf kuruluşların seçim çalışması yapmasına yönelik federal yasağı ihlal ediyor olabilir. Cami için 501(c)(3) kapsamında vergi mükelleflerince sağlanan sübvansiyonların yanı sıra, Abdulghani’nin kuruluşlarından biri, LGBT haklarına bağlılık taahhüdünde bulunan Vali Gretchen Whitmer’in yönettiği Michigan eyaleti de dahil olmak üzere devletten fon aldı. Abdulghani, İran İslam Cumhuriyeti’nin açık sözlü bir savunucusu.

"Sadece Birkaç İlke Ortaya Koyayım"

Abdulghani her iki konuşmayı da birer rehberlik olarak sundu. 11 Eylül’de şöyle dedi: "Bu, oy verip vermemekle ilgili değil, sadece bu kişiye nasıl baktığımızla ilgili." 25 Eylül’de cemaate şunu söyledi: "Nihai hükmümü henüz söylemeyecektim, sadece müminlerin bu tercihi yaparken göz önünde bulundurması için birkaç ilke ortaya koyacaktım; ya Mehdi’nin çağını başlatıyoruz ya da korkunç bir hatayla davayı yavaşlatıyoruz." Bu rehberlik, nihai hükmü konusunda pek şüpheye yer bırakmadı.

Sonraki vaazında Abdulghani şöyle dedi: "Bu aday bizim evimize, arka bahçemize giriyor ve bu değerleri dayatıyor, gösterişli bir şekilde onların onur yürüyüşlerine gitmeden [sic], Kuran’ınızı ayaklar altına alarak, evinize girip Kuran’ınızı ayaklar altına alarak!" El-Sayed’i destekleyen diğer Michigan imamlarının aksine Abdulghani şunu ilan etti: "Gelecekte blok halinde oy vermenin iyi olacağı bir zaman olabilir. Olabilir. Şimdi değil. Bunu söylemiyorum. Bir zaman gelebilir."

Johnson Değişikliği

Johnson Değişikliği olarak bilinen hüküm uyarınca, İç Gelir Kanunu’nun 501(c)(3) maddesi, ibadethanelerin ve vergiden muaf diğer hayır kurumlarının "kamu görevi için herhangi bir adayın lehine (ya da aleyhine) herhangi bir siyasi kampanyaya" katılmasını ya da müdahale etmesini yasaklıyor. IRS’in IRS Gelir Kararı (Revenue Ruling) 2007-41’deki rehberlik, bir ifadeyi müdahaleye dönüştürebilecek unsurları sıralıyor: bir adayı tanımlaması, onun pozisyonlarını onaylamaması, seçime yakın bir tarihte yapılması, oy vermeye atıfta bulunması ya da adayları birbirinden ayıran bir konuyu ele alması. Abdulghani bunların hepsini yaptı.

Abdulghani, El-Sayed’in adını andı ve ondan "bu aday" diye söz etti. El-Sayed’in kürtaj ve LGBT konularındaki pozisyonlarını kınadı. 25 Eylül’de, posta yoluyla kullanılan oy pusulalarının (absentee ballots) kullanıma açılmasının ertesi günü, "Senato kampanyasında oy verip vermeyeceğimiz" konusunda dini bir ölçütten söz etti.

Light of Guidance’ın Instagram’da paylaştığı vaaz videosu daha da ileri giderek, El-Sayed’in kürtaj yanlısı siyaseti ile LGBT gruplarına, George Soros’a ve Kamala Harris’e olan bağlarına ilişkin görüntüleri üst üste bindirdi ve araya kesti. Eski Demokrat başkan adayının görüntülerinde, İsrail bayrağı ve "Democrats and Zionism" yazısı bulunan bir kolajda İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu’yla birlikte yer aldığı görülüyor; ardından Harris’in İsrail’e desteğini eleştiren bir metin geliyor.

Abdulghani’nin 25 Eylül 2026 tarihli vaazına ait bir Instagram reel’i.

( Light of Guidance/Instagram )

Light of Guidance’ın YouTube kanalı, "Light of Guidance programında dile getirilen görüşler konuşmacılara aittir" diyor. Ancak IRS’in ibadethanelere yönelik rehberi, dini liderlerin "resmi kurum yayınlarında ya da resmi kilise etkinliklerinde partizan yorumlar yapamayacağını" belirtiyor. Rehberin açıkladığına göre kişisel bir ibare (disclaimer), bu ortamların dışında yapılan yorumlar için geçerli. Abdulghani, caminin kendi programlarından birinde konuştu; hiçbir ibare kullanmadı; Light of Guidance da vaazı Instagram’da böyle bir ibare olmadan paylaştı. IRS’in kendi örnekleri pek hareket alanı bırakmıyor. Bir din adamı olağan bir ayin sırasında cemaatine bir adaya oy vermesini söylediğinde, IRS bunu kilisesinin siyasi kampanyaya müdahalesi sayıyor. Aynı durum, din adamının kilise bültenindeki destek açıklaması için de geçerli; köşesinin masrafını kendi cebinden karşılasa bile.

IRS daha önce de bu tür bir mesaj nedeniyle bir kilisenin muafiyetini iptal etmişti. 1992 seçimlerinden dört gün önce, New York eyaletinin kuzeyindeki bir kilise, "Hristiyan, Dikkatli Ol" ("Christian Beware") başlıklı gazete ilanları yayımladı; Bill Clinton’ın "talep üzerine kürtajı desteklediğini" ve "eşcinsel yaşam tarzını desteklediğini ve eşcinsellerin özel haklara sahip olmasını istediğini" öne sürdü; şu cümleyle bitirdi: "O halde Bill Clinton’a nasıl oy verebiliriz?" IRS kilisenin muafiyetini iptal etti ve kilise itirazını kaybetti. Abdulghani’nin vaazları aynı toplumsal meseleleri ele alıyor ve aynı siyasi sonuca işaret ediyor.

2025’te IRS, bir Hristiyan grup olan National Religious Broadcasters (NRB) tarafından açılan davayı, cemaate seçim siyaseti üzerine verilen vaazların kampanya müdahalesi sayılmayacağını kabul ederek uzlaşmayla sonuçlandırmaya çalıştı. Bir bölge mahkemesi 31 Mart 2026’da davayı bu pozisyonu benimsemeden reddetti. Dava şimdi temyizde; Adalet Bakanlığı temyiz mahkemesinden NRB davasını yeniden canlandırmasını istiyor. Johnson Değişikliği’nin geleceği belirsiz olsa da yasak hâlâ yürürlükte.

Ayetullah Hamaney, nam-ı diğer "Liderimiz"

Abdulghani, bu kısıtlamaya ilişkin olarak, Mart 2026’da camisinde İran’ın öldürülen Dini Lideri Ayetullah Ali Hamaney için düzenlenen anma töreninde şöyle dedi: "Batı’da olan bizler, mescidimizin vergi muafiyeti statüsünün, Allah’ın yerine [bidun Allah] taptığım bir puta dönüşmesine izin veremeyiz."

Abdulghani’nin İran liderlerine bağlılığı sır değil. Mart vaazında Hamaney’in "36 yıl boyunca liderimiz oldu" dedi. İslam Cumhuriyeti’nin 36.500’ün üzerinde İranlı protestocuyu katletmesinden iki aydan kısa süre sonra verdiği o vaazda Abdulghani, "Mossad ayaklanmalarıyla iş birliği yapmaya kandırılan o gençlere… şehit" diyecek kadar "geniş yürekli" olduğu için Hamaney’i övdü. Abdulghani, Hamaney’in 17 Şubat 2026’da yaptığı aynı konuşmada "bozguncu unsurlar, fitnecilerin… cehennemin en dibine gittiğini" söylediğini aktarmadı. Ocak 2026 protestolarının "Mossad ayaklanmaları" olduğu iddiası, İran propagandasının yankısı.

"Mehdi’nin Gelişi" ve "İsrail’e Zarar Vermek"

Abdulghani’nin El-Sayed’e oy vermenin "Mehdi’nin gelişini hızlandırmaya yardım edip" etmeyeceğine ve "İsrail’e zarar verip" vermeyeceğine dair sorusu, onun İslamcı dünya görüşünde dinle siyasetin iç içe geçtiğini yansıtıyor. Abdulghani’nin yalnızca bir "hoca" değil, aynı zamanda ümmetin, yani müminler topluluğunun "dünyevi yöneticisi" olarak gördüğü Ali Hamaney’e göre Mehdi, "uluslararası gücün bütün merkezleriyle savaşmak isteyen büyük bir kurtarıcı"dır. Hamaney için bu merkezler arasında ABD ve İsrail de vardı.

"İsrail’e zarar verme" hedefi, Abdulghani gibi Humeynistler için sıradan bir jeopolitik mesele değil. Light of Guidance’ın duvarında resmi asılı olan İslam Cumhuriyeti’nin kurucusu Ayetullah Ruhullah Humeyni, Mehdi’nin ancak Yahudi devletinin yıkılmasının ardından ortaya çıkacağını öğretmişti.

Vergi Mükellefi Finansmanı

Hadi Institute de, kendi Facebook paylaşımına göre, "Şeyh Usama Abdulghani’nin liderliği altında." Light of Guidance’ın 2020 tarihli IRS muafiyet belirleme yazısı (determination letter), Hadi Institute’ün adresini listeliyor. Cami de derslerini aynı adreste düzenliyor. Abdulghani, 10 Temmuz 2026’da Light of Guidance’ta verdiği bir vaazda "sevgili Hadi ailemiz" ifadesini kullandı. Hadi Institute, IRS’e Association of Spiritual Renewal (ASR) adıyla beyanda bulunuyor; beyanlar, Temmuz 2018 ile Haziran 2025 arasında 989.058 dolar tutarında devlet hibesi listeliyor. Open Michigan, eyaletin 2022-2024 arasında ASR’ye 163.169 dolar verdiğini gösteriyor. ASR (yani Hadi Institute), Hadi Montessori ve Hadi Publications’ı işletiyor; Hadi Publications, İranlı bir din adamı olan ve ABD tarafından yaptırım uygulanan bir İran Devrim Muhafızları Ordusu (IRGC) üniversitesinde Dini Liderin temsilciliğini yürüten Muhammad Jawad Vazirifard’ın yazılarını yayımladı.

Kanal ayrıca, Light of Guidance’ın "Light of Guidance etkinliklerinin nerede düzenlendiğine bakılmaksızın, başka hiçbir kuruluşla hukuken bağlantısının ya da herhangi bir hukuki ilişkisinin bulunmadığını" belirtiyor. Ne var ki Light of Guidance ile Hadi Institute aynı adresi ve aynı lideri paylaşıyor; temmuzdaki bir Light of Guidance dersinde de bu lider Hadi’den "aile" diye söz etti.

Michigan’da LGBT Hakları

Michigan, LGBT haklarını savunma taahhüdünde bulunmuş olsa da, açıkça homofobik bir imamın yönettiği bir kuruluşa fon sağladı. 2019’da Vali Whitmer, her eyalet hibe sözleşmesinde çalışanlara ya da başvuru sahiplerine cinsel yönelim ve cinsiyet kimliği temelinde ayrımcılık yapılmasının yasaklanmasını şart koştu ve selefinin dini kuruluşlara tanıdığı muafiyeti kaldırdı. Kural, bir vaizin ne söylediğini düzenlemiyor; caminin ve Hadi Institute’ün işe alım uygulamaları ise bilinmiyor.

Light of Guidance ve Hadi Institute, yorum talebi başvurularına yanıt vermedi.

Bir Hukuki Boşluk

Light of Guidance’ın İslam Cumhuriyeti’ni bizzat savunması, vergi muafiyetini riske atar mı? Muhtemelen hayır. IRS’in hayır kurumlarının yurt dışı faaliyetlerine ilişkin 1992 tarihli bir eğitim metni, "bir yabancı hükümeti desteklemek, tanınan bir hayır amacı değildir" diyor; ancak ölçüt, kuruluşun "yabancı hükümeti desteklemek için kurulmuş olup olmadığı." Dolayısıyla Humeynist camiler İran’ın Dini Lideri’ne rahatça tezahürat yapabiliyor. Seçim çalışması yasağı, yabancı seçimler dahil olmak üzere, yalnızca kamu görevi adaylarını kapsıyor; İran’ın Dini Lideri ise halk tarafından seçilmiş bir yetkili değil. ABD hukuku yabancı ülkelerde "yasama" için lobi faaliyetlerini sınırlasa da, aynı IRS metni, "otoriter ya da teokratik bir rejimin" fermanlarını yasama saymanın "uygunsuz olabileceğini" savunuyor. Avantaj Tahran’ın.

Bu bariz boşluk sayesinde Light of Guidance, İran’ın ayetullahları adına savunuculuğa devam edebiliyor. Bu arada faturayı Amerikan vergi mükellefleri ödüyor. Camiye ve Hadi Institute’e bağış yapanlar, bağışlarını vergiden düşebiliyor; iki kuruluş da gelir vergisi ödemiyor; Hadi ise devlet hibelerinden yaklaşık 1 milyon dolar aldığını bildirmiş durumda. Bunun bir kısmı muhtemelen okulunu finanse etti; ancak para ve fonlar birbirinin yerine geçebilir: orada ne kadar az harcarsa, başka yerde o kadar çok harcayabilir. Nitekim Light of Guidance dersleri Hadi Institute’te yapılıyor. Fiilen vergi mükellefleri, Dearborn’daki radikal bir İslamcının yabancı bir hasım adına yürüttüğü propagandayı ve bir ABD seçimine dönük olduğu anlaşılan siyasi kampanya faaliyetlerini dolaylı olarak finanse etmiş oluyor.

Bu makale, ek bağlam eklenerek 15 Ekim 2026’da güncellendi.

Orta Doğu Forumu analizlerini e-postayla alın: bültene abone olun (İngilizce)